مقدمه اي بر برنامه ریزی تعاملی در تفکر سيستمي
مقدمه اي بر برنامه ریزی تعاملی در تفکر سيستمي
با رشد جمعیت ، علم و تکنولوژی در
جوامع مختلف ، مشکلات جوامع انساني و سازمانها نیز روز به روز پيچيده تر و حل آنها
نيازمند تفکر بهتر است . موارد بسیاری وجود دارد که تلاش مسئولان و مديران براي حل
يک مشکل ، تنها باعث رفع موقت مسئله در شرایط ایجاد شده گشته اما پس از مدت کوتاهي
، وضعيت مانند قبل شده يا منجر به ايجاد مشکلاتي بزرگتر و بدتر گرديده است . بسیار
در سازمانها میشنویم که افراد به یکدیگر (سایر کارکنان) میگویند که «این مشکل شماست»
این گفته نشاندهندهء فقر آگاهی و نبود روشنی است. چون اگر ایشان آگاه باشند همگی در یک قایق نشستهاند
و نهایتا رضایت مشتری سازمان است که باعث
بقای کسب و کار ایشان میشود، دیگر چنین نمیگفتند و این گونه عمل نمیکردند.
شاید بتوانیم ادعا کنیم بزرگترین و مهمترین وظیفهء مدیران ارشد، ایجاد و بسط نگرش سیستمی در
سازمانهاست که دوای اصلی اتصال بین جزایر درون سازمانی است و اين امر ممكن نمي باشد جزاز طریق برنامه
ریزی .
لزوم برنامه ریزی در دنیا ی سازمانهای امروز از جمله آموزش و پرورش بر هیچ مدیری پوشیده نیست. این تفکر آنچنان از اهمیت برخوردار است که می توان از آن به عنوان ابزاری برای پر کردن فاصله ی توسعه یافتگی بین کشورها استفاده نمود. هرجا که سازمانی باشد، لزوم وجود برنامه ریزی در آن غیر قابل انکار است .
برنامه ریزی نگرشی است که متضمن تعهد به عمل برمبنای اندیشه ، تفکر آینده نگر ، تصمیم قاطع در اجرای امورهمراه با نظم و تداوم بوده و بخشی انفکاک ناپذیر حرکت انسان در مسیرهدف محسوب می گردد .
همچنین فرایند برنامه ریزی درهر سازمان به عنوان یک سیستم رکن اساسی هرگونه اقدام وحرکتی بوده و عاملی برای رسیدن به نتایج پیش بینی شده در آن سیستم می باشد .
یتر سنگه، صاحبنظر برجستهء سازمانهای یادگیرنده و تندآموز میگوید: افراد با این فرمان یاد میگیرند که تغییر و به هم پیوستگی را بهتر درک کنند و با نیروهایی که پیامدهای کارهای ما را شکل میدهند برخوردی اثربخش داشته باشند.آقای مرعشی (استاد بنام مدیریت تحول و نگرش سیستمی) نیز گفتهاند; نیاز به منظر مشترک و ایجاد ساختاری که امکان تشریک فکر و مساعی برای متخصصین علوم را فراهم سازد منشا بروز تفکر سیستمی است.
واضح است رويکرد سيستمي ، مدعي ارائه روش براي برخورد اصولي تر و منطقی تر با پيچيدگي هاي دنياي کنوني است. هدف تفکر سیستمی ، بهبود درک افراد از ارتباط عملکرد هر سازمان با ساختار درونی و سیاستهای عملیاتی آن است تا از این درک برای طراحی سیاستهای مؤثر اهرمی استفاده شود و هدف اين نوشتار ارائه مطالبي براهمیت برنامه ریزی تعاملی دررویکرد سیستمی است.